ค้นหา
  • พีธากร ศรีบุตรวงษ์

เผย 5 สาเหตุ คัดกรองไข้ แต่ไม่เจอผู้ป่วย COVID-19

อัพเดตเมื่อ: เม.ย. 3

คำถามสำคัญ คือ ผู้ป่วยคนนั้นผ่านจุดคัดกรองไปได้อย่างไร ??? และ มีปัจจัยอื่นอีกหรือไม่ ที่ทำให้การวัดอุณหภูมิร่างกายไม่ได้ผล ???

พักหลังเราจะได้ยินข่าวหนาหูว่าผู้ป่วย COVID-19 จำนวนหนึ่งสามารถเดินผ่านจุดคัดกรองอุณหภูมิร่างกายตามสถานที่ต่างๆ ได้อย่างง่ายดาย จนเกิดเหตุการณ์ที่มีชายวัย 59 ปี ซึ่งติด COVID-19 เสียชีวิตอย่างกระทันหันบนขบวนรถไฟล่องใต้ เมื่อวันที่ 30 มีนาคม 2563 ทั้งที่ได้ผ่านการคัดกรองอุณหภูมิร่างกายจากสนามบินสุวรรณภูมิ และสถานีรถไฟหัวหิน คำถามสำคัญ คือ ผู้ป่วยคนนั้นผ่านจุดคัดกรองไปได้อย่างไร ??? และ มีปัจจัยอื่นอีกหรือไม่ ที่ทำให้การวัดอุณหภูมิร่างกายไม่ได้ผล ???

เมื่อพิจารณาทบทวนกระบวนการคัดกรองด้วยการวัดอุณหภูมิร่างกาย จะพบว่ามีปัจจัยที่เกี่ยวข้องหลายประการที่ส่งผลต่อประสิทธิผลและความแม่นยำในการคัดกรองดังนี้


1. เชื้ออยู่ในระยะฟักตัว

แน่นอนว่าเมื่อผู้ป่วยได้รับเชื้อไวรัสเข้าสู่ร่างกายแล้วจะไม่แสดงอาการทันทีทันใด ขึ้นอยู่กับภูมิต้านทานและสภาพร่างกายของแต่ละบุคคล ซึ่งข้อมูลจากกระทรวงสาธารณสุข ระบุว่า ในระยะแรกผู้ป่วยร้อยละ 50 จะมีไข้เกิน 37.5 องศา และอีกร้อยละ 50 จะไม่มีไข้ นั่นจึงเป็นเหตุผลหนึ่งที่ทำให้ผู้ป่วยสามารถเดินผ่านจุดคัดกรองอุณหภูมิได้ตามปกติ

"...คนที่ป่วยโดยโรคนี้ ในวันแรกๆ คือ วันที่ 1 จะมีไข้อยู่เพียงครึ่งเดียวเท่านั้นเองที่เกิน 37.5 อีกครึ่งหนึ่งไม่ได้มีไข้..." - รศ.(พิเศษ) นพ.ทวี โชติพิทยสุนนท์ ที่ปรึกษากรมควบคุมโรค

2. ผู้ป่วยทานยาลดไข้

เป็นเรื่องปกติที่เมื่อผู้ป่วยรู้สึกมีไข้ไม่สบาย จะต้องซื้อหายาลดไข้มารับประทาน ซึ่งสรรพคุณสำคัญของยาลดไข้จะส่งผลให้ผู้ป่วยมีอาการที่ดีขึ้น และอุณภูมิร่างกายกลับเป็นปกติ จึงทำให้สามารถผ่านการคัดกรองอุณหภูมิร่างกายได้อย่างง่ายดาย แต่ทั้งนี้การรับประทานยาลดไข้จะสามารถกลบเกลื่อนไข้และอาการป่วยได้เพียงชั่วคราวเท่านั้น เมื่อยาหมดฤทธิ์ก็จะกลับมาแสดงอาการเช่นเดิม

"...การกินยาลดไข้ถามว่าช่วยกลบเกลื่อนได้ไหม ? ได้ !!! แต่ชั่วคราว เดี๋ยวก็โผล่มา แต่อันตรายอยู่ที่เจ้าตัว เพราะการที่เลื่อนไปอีกนานจนเกินไป มันลามไปที่ปอด แล้วถึงเวลานั้นรักษาจะยาก..." - รศ.(พิเศษ) นพ.ทวี โชติพิทยสุนนท์ ที่ปรึกษากรมควบคุมโรค

3. เครื่องวัดอุณหภูมิไม่เที่ยงหรือไม่ได้มาตรฐาน

ในการวัดอุณหภูมิร่างกายตามจุดคัดกรองต่างๆ โดยส่วนใหญ่จะนิยมใช้เครื่องมือใน 2 ลักษณะ ได้แก่ 1) กล้องตรวจจับความร้อน (Thermoscan Infared camera) ซึ่งจะให้คนเดินผ่านกล้องแล้วเครื่องจะแสดงอุณหภูมิร่างกายโดยอัตโนมัติ และ 2) เครื่องวัดอุณหภูมิที่หน้าผาก (Forehead Infared Thermometer) เครื่องวัดอุณหภูมิทั้ง 2 ลักษณะหากมีการผลิตที่ไม่ได้มาตรฐาน ขาดการสอบเทียบเครื่องมือ (Calibrate) ว่ามีความเที่ยงตรงหรือไม่ ก็ย่อมส่งผลให้เกิดความคาดเคลื่อนในการวัดอุณหภูมิร่างกายได้ โดยเฉพาะอย่างยิ่งที่กำลังใช้งานและวางจำหน่ายในประเทศไทยในปัจจุบัน จะพบว่าน้อยนักที่จะผ่านการรับรองมาตรฐานจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง



4. ความผิดพลาดในการใช้เครื่องวัดอุณหภูมิ

การใช้เครื่องมือผิดวัตถุประสงค์ และการใช้งานไม่ถูกวิธี ล้วนเป็นความผิดพลาดที่เกิดจากมนุษย์ทั้งสิ้น (Human error) รูปแบบความผิดพลาดในการใช้เครื่องวัดอุณหภูมิที่พบบ่อยและทำให้เกิดความคาดเคลื่อนในการวัดอุณหูมิร่างกาย ได้แก่

1) การใช้งานผิดประเภท เช่น ใช้เครื่องวัดอุณหภูมิอุตสาหกรรมมาใช้วัดอุณหภูมิร่างกาย ซึ่งอาจทำให้เกิดความคลาดเคลื่อนถึง 1.5 องศาเซลเซียส

2) การตั้งค่าเครื่องวัดอุณหภูมิผิดพลาด เช่น ตั้งค่ากล้องตรวจจับความร้อนเป็นแบบ Single point ขณะที่มีคนเดินเข้ามาพร้อมกันหลายคน ตั้งค่าโหมดเครื่องวัดอุณหภูมิเป็นวัดค่าอุณหภูมิวัตถุหรือวัดอุณหภูมิห้อง ฯลฯ

3) การใช้งานใช้เครื่องวัดอุณภูมิไม่ถูกต้อง อาทิ ระยะห่างระหว่างเครื่องวัดอุณหภูมิกับหน้าผากไกลเกินไป การขยับเขยื้อนร่างกายขณะวัดอุณหภูมิ การปล่อยผู้คนเดินผ่านกล้องวัดอุณหภูมิเร็วเกินกว่าความสามารถในการตรวจจับของอุปกรณ์นั้น เป็นต้น

"...ไม่ควรใช้เครื่องเทอร์โมสแกนสำหรับอุตสาหกรรม มาวัดอุณหภูมิว่าเป็นไข้หรือเปล่า ... ส่วนค่าความแม่นยำนั้น ก็มีช่วงกว้างมากถึง บวกลบ 1.5 องศาเซลเซียส ไม่ได้มีความแม่นยำเพียงพอที่จะแยกแยะระหว่างคนที่เป็นไข้อ่อนๆ หรือไม่เป็นไข้..." - รศ.ดร.เจษฎา เด่นดวงบริพันธ์ อาจารย์คณะวิทยาศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

5. สิ่งแวดล้อมภายนอก

แน่นอนว่าสิ่งแวดล้อมภายนอกย่อมส่งผลต่ออุณหภูมิร่างกายอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ เช่น ถ้าหากบุคคลเดินตากแดดหรือวิ่งออกกำลังกายมามาเป็นระยะเวลานานย่อมมีอุณหภูมิร่างกายที่สูงกว่าปกติ ในทางกลับกันถ้าบุคคลนั่งหรือใช้ชีวิตในรถ ในเครื่องบิน หรือในห้องปรับอากาศที่มีอุณภูมิเย็นจัด อุณภูมิร่างกายเราย่อมต่ำลงกว่าปกติเช่นกัน นอกจากนี้ยังมีปัจจัยด้านองค์ประกอบของสถานที่ตั้งจุดคัดกรอง เช่น มีเครื่องทำความเย็น มีเครื่องใช้ไฟฟ้าประเภทให้ความร้อนหรือใช้พลังงานแม่เหล็กไฟฟ้าอยู่ใกล้ ไม่ว่าจะเป็นหม้อหุงข้าว กาต้มน้ำ ตู้เย็น ไมโครเวฟ ฯลฯ ก็อาจทำให้เกิดความคาดเคลื่อนได้ แต่ทั้งนี้ปัจจัยด้านนี้ยังไม่ส่งผลกระทบเท่ากับปัจจัยอื่นๆ ข้างต้น



ท้ายที่สุดนี้ การวัดไข้ คือ การคัดกรองขั้นต้นเท่านั้น การมีไข้ ไม่ได้หมายความว่าจะเป็น COVID-19 และการไม่มีไข้ ใช่ว่าจะไม่เป็นพาหะของ COVID-19 เช่นกัน สิ่งเดียวที่จะยืนยันได้นั้น คือ ผลการตรวจจากห้องปฏิบัติการ



ดู 875 ครั้ง

©2019 by วิทยากรกระบวนทัศน์. Proudly created with Wix.com

This site was designed with the
.com
website builder. Create your website today.
Start Now